Recenzja: Zombie (podobno) są martwe (Robin Wasley)

Magia to potęga. Magia nie jest za darmo. Znacie te fantastyczne prawidła? To teraz czas na coś nowego: magia świetnie robi na interesy i można dzięki temu sprzedawać turystom koszulki z zabawnymi napisami oraz dużo kawy i ciast. Główna bohaterka Zombie (podobno) są martwe, Sid Spencer, mieszka w magicznym ekwiwalencie Zakopanego. Wellsie znajduje się na linii uskoku magicznego, co przyciąga do miasteczka masę turystów. Wiele, wiele lat temu w tym miejscu, mówiąc wprost, zapieczętowano magię. Nad tym, aby pozostała w takim stanie, czuwają Strażnicy, na wpół legendarni ludzie obdarzeni mocami, a także dysponujący kluczami do poszczególnych fragmentów linii mocy.

A teraz odetchnijcie z ulgą: Sid jest bardzo zwyczajną baristką w lokalnej kawiarni, a wszelkie wspomnienia o magii bardziej ją irytują niż ciekawą. Nic dziwnego, wszak wścibscy turyści i fani magicznych teorii spiskowych to jej chleb powszedni. Dziewczyna nie ma łatwego życia: jej adopcyjna matka jest mocno nadopiekuńcza, całe liceum dowiedziało się o liście z wyznaniem miłości (sześciostronicowym!), który wysłała do jednego z chłopaków, a jej najlepsza przyjaciółka zaczęła niedawno chodzić z tym właśnie facetem. Na domiar złego Matty, przybrany brat Sid, zaczyna mieć sekrety przed nią i resztą rodziny. Gdy nagle znika, a w miasteczku rozpętuje się magiczna katastrofa, deszczowa i bura codzienność Sid ma zmienić się w potencjalnie krwawą nawałnicę.

Główna bohaterka jest bardzo samoświadoma i momentami bardzo krytyczna w ocenie otaczającego ją świata. Nie dziwi to, zwłaszcza kiedy dowiadujemy się o jej problemach z rówieśnikami i przemocą doznawaną z ich strony, a także niedawnym zawodem miłosnym. Zarówno autorka, jak i tłumaczka musiały wykazać się znajomością młodzieżowego slangu, szybko zmieniających się internetowych trendów czy memów. Lubię, gdy ktoś potrafi z dobrym wynikiem recyclingować memy bez efektu How do you do, fellow kids.

– Co u diabła na mnie siedzi? – mamrocze Brian, klepiąc się jedną ręką po piersi. Przycupnęła na niej Chad, wibrująca chmurka, i ugniata jego T-shirt łapkami.

– To moja kotka, Chad – informuję z bezpiecznej odległości. – Przez długi czas nie umieliśmy wymyślić jej imienia. Nic nie pasowało. Śnieżynka. Pianka. Któregoś dnia robiliśmy burzę mózgów i mama powiedziała: „Zastanówmy się, co jest najbielsze”. Ja powiedziałam „majonez”, Ella „twarożek”, a Matty krzyknął: „Chad z tego mema”. No i tak zostało. – W sumie nie wiem, co właściwie gadam, ale od kilku dni nie rozmawiałam z żywym człowiekiem. – Nienawidzi wszystkich, oprócz ludzi, którzy mają na nią alergię. Masz alergię?

Siłą tej książki są bohaterowie, nie fabuła. Zarówno Sid i jej rodzina, jak i napotkani Strażnicy opisani są bardzo pełnokrwiście. Nie mamy tutaj do czynienia z nabytą w sekundę odpornością na dziwne zdarzenia czy potwory. Sid nie staje się zabójczynią potworów, na której magiczna apokalipsa tocząca się w Wellsie nie robi większego wrażenia. Owszem, aby przetrwać, musi wielokrotnie mimo strachu czy paniki uporać się z tytułowymi zombie (nazywanymi w książce skorupkami) lub innymi zagrożeniami. Ale nawet w dalszej części fabuły, kiedy sama odczuwa skutki uwolnienia magii, nie zostaje magicznie uzdrowiona ze swoich lęków. Strażnicy zaś przede wszystkim są jej rówieśnikami, tyle że obdarzonymi dodatkowo mocami i obowiązkami ponad swój wiek.

– Nigdy nie bawiłeś się w udawanie?

Brian milczy przez chwilę. Wreszcie opowiada:

– Udawałem dyrygenta, a moje pluszaki i figurki były orkiestrą.

Och, to takie urocze, że się rozpływam.

– Ja udawałam, że jestem asasynką, a moje pluszaki i figurki były ofiarami – dodaje Hyacinth.

– Ja grałem na ulicy w hokeja z dzieciakami z osiedla jak ktoś, kto nie jest aspołeczny – mamrocze za nami Shandy.

Nastolatkowie, czy z ogólniaka, czy z college’u, nadal borykają się z problemami typowymi dla swojej grupy wiekowej. Nie mamy tutaj efektu Riverdale ani sztucznego wzbudzania tęsknoty za czasami młodości. Mimo początkowego lekkiego tonu książki, w Zombie jest też wiele o utracie bliskich osób, rozpaczy i poczuciu zagrożenia. Sama autorka przyznaje, że do świata książki przepływa wiele jej doświadczeń związanych z byciem adoptowaną przez rodzinę spoza swojej grupy etnicznej (podobnie jak książkowa Sid, Robin Wasley jest Koreanką wychowaną w białej amerykańskiej rodzinie zastępczej), brakiem zaakceptowania przez rówieśników i doświadczeniu dorastania w bardzo białym mieście.

Jeśli chodzi o fabułę, to mam mieszane uczucia. Z jednej strony sposób działania magii w tym świecie, a raczej system jej dystrybucji, jest całkiem ciekawy. Kiedyś magii w świecie było więcej, ale była też zbyt niebezpieczna, by każdy mógł jej używać. Cienkie miejsca, w których magia przesącza się do naszego świata, są nazywane liniami uskoku i zostały zapieczętowane lata przed akcją książki. Tylko Strażnicy posiadający klucze do przydzielonych im segmentów mogą je otworzyć. Nie zdradzając za wiele, słabe punkty tego rozwiązania będą wykorzystane w fabule nieraz. Z drugiej strony problemem fabularnym jest nierówne tempo i miejscami można zgubić się w chaosie wydarzeń. Również przeciwnicy naszych bohaterów są mocno bondowscy i nie wchodzi się w szczegóły dlaczego.

Książkę wydano naprawdę prześlicznie (barwione brzegi w pnącza i czaszki zdecydowanie kupują moją gotycką część osobowości!), tłumaczenie również jest gładkie i nic mnie w nim nie uwiera (a tłumaczenie języka młodzieżowego to zawsze wyzwanie). Czy lektura mnie porwała i zostanie ze mną na dłużej? Raczej nie, ale możliwe, że po prostu nie jestem już w docelowej demografii tej książki i oczekuję od książek też innych rzeczy. Jak na powieść Young Adult, Zombie (podobno) są martwe nie wypadają jednak źle i uważam, że w dobie książek młodzieżowych napisanych tak naprawdę dla dorosłych są dość świeże, nawet jeśli rozwiązania fabularne widzieliśmy już wcześniej wiele razy.

---

Robin Wasley, Zombie (podobno) są martwe, tłum. Joanna Krystyna Radosz. Wydawnictwo Endorfina. Dziękujemy tłumaczce za egzemplarz książki.